Sapanca Gölü için 5 yılda 25,5 milyar liralık yatırım planlandı

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Sapanca Gölü Eylem Planı kapsamında 6 ana eylem ve 12 tedbir belirlendiğini açıkladı. Yumaklı, bu tedbirlere yönelik yatırım planlamasının yapıldığını ve 5 yıl içinde yaklaşık 25,5 milyar liralık bir kaynağın ayrılacağını söyledi.

Adapazarı Kültür Merkezi’nde düzenlenen Sapanca Gölü Eylem Planı Tanıtım Toplantısı’nda konuşan Yumaklı, dünya tatlı su kaynaklarının yalnızca yüzde 2,5’ine sahip olunduğunu, bunun da yalnızca yüzde 1’inin kullanılabildiğini hatırlattı. Dünya nüfusunun yarısından fazlasının kentlerde yaşadığını belirten Yumaklı, 2 milyar 200 milyon insanın temiz suya erişim sorunu yaşadığına dikkat çekti.

Türkiye su stresi altında

Yumaklı, Türkiye’de kişi başına düşen kullanılabilir su miktarının 1313 metreküpten 1297 metreküpe gerilediğini ifade etti. Değişen iklim koşullarının yağış rejimlerinde düzensizliğe, kuraklık, sel ve taşkınlara yol açtığını belirten Bakan, asıl meselenin suyun azalıp azalmayacağı değil, suyun nerede, ne miktarda ve hangi temizlik ve saflıkta bulunabileceği olduğunu söyledi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın “Temiz su kaynaklarına erişim bir beka meselesidir” sözlerini hatırlatan Yumaklı, bu doğrultuda 10 yıllık Ulusal Su Planı’nın uygulamaya alındığını açıkladı.

Su verimliliği ve tarımsal kullanım

Bakanlığın çalışmalarında su verimliliğinin merkezde yer aldığını belirten Yumaklı, kurumlar için mavi, yeşil ve turkuaz olmak üzere 3 kademeli su verimliliği belgesi uygulamasına geçildiğini söyledi. Suyun yüzde 77’sinin tarımsal üretimde kullanıldığını aktaran Yumaklı, üretim planlamasının önemine değindi. Basınçlı sulama sistemlerine yüzde 70 hibe desteği verildiğini de ekledi.

Sapanca Gölü için eylem planı

Yumaklı, Sapanca Gölü’nün hem içme hem kullanma suyu açısından kritik olduğunu, göldeki olumsuz gelişmelerin Kocaeli ve Sakarya’daki sanayi bölgelerini etkileyebileceğini vurguladı. Son yağışlarla gölün seviyesinin yükselmesinin bir yanılsama yaratmaması gerektiğini belirten Bakan, bölgede sıcaklık artışının 4 derece, yıllık toplam yağışların ise yüzde 5 düşmesinin öngörüldüğünü söyledi. Kullanımlar ve iklim değişikliğinin birleşmesiyle 2025’te gölde yaklaşık 72 milyon metreküplük su azalması yaşandığını, bunun yüzde 22’sinin buharlaşmadan kaynaklandığını aktardı.

Eylem planının su, gıda ve ekosistem bağlantısallığında göl yönetimi, su güvenliği ve verimliliği ile veri temelli yapay zeka destekli karar mekanizmasını kapsadığını belirten Yumaklı, havzaya yılda yaklaşık 114 milyon metreküp su kazandırılmasının planlandığını söyledi. Kocaeli İhsaniye Barajı’nda isale hattı ve arıtma tesisinin tamamlandığını, Ballıkaya Barajı’nın 2027’de su tutmaya başlayacağını ve Avcıdere Barajı Sulaması ve İçme Suyu Projesi’nin gelecek dönem yatırım programına alınacağını açıkladı. İçme suyu şebekelerindeki kayıp ve kaçakların yüzde 25’e indirilmesiyle yıllık 16 milyon metreküp tasarruf sağlanacağını ifade etti.

Yumaklı, gölün su miktarı ve kalitesinin yapay zeka destekli modellerle izlenmeye başlandığını, verilerin Akıllı Su Yönetimi Sistemi’ne aktarılacağını belirtti. Paydaşlardan oluşan Bilim Kurulu’nun da göldeki durumu anlık takip edeceğini söyleyen Bakan, “Artık devir uygulama devridir” ifadesini kullandı. Toplantının ardından Bakan Yumaklı ve katılımcılar “Sapanca Gölü Eylem Planı” sergisini gezdi.